ਭੁਪਿੰਦਰ ਪੰਨੀਵਾਲੀਆ

ਕਿਤਾਬਾਂ

ਕਿਤਾਬਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਸੌਂਦੀਆਂ
ਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਠਦੀਆਂ
ਕਿੰਨਾ ਮੋਹ ਕਰਦੀਆਂ ਨੇ
... ਮੈਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ।

ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਲੂਣਾ,
ਪਾਸ਼ ਦੀ ਉਡਦੇ ਬਾਜਾਂ ਮਗਰ
ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਦਾ ਚਿੱਟਾ ਲਹੂ,
ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪਰਸਾ
ਸੰਤ ਰਾਮ ਉਦਾਸੀ ਦੇ ਗੀਤ,
ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੀ ਰਸੀਦੀ ਟਿਕਟ
ਰਸੂਲ ਹਮਜਾਤੋਵ ਦੀ ਮੇਰਾ ਦਾਗਿਸਤਾਨ
ਮੈਕਸਿਮ ਗੋਰਕੀ ਦੀ ਮਾਂ
ਪੋਲੋਵੇਈ ਦੀ ਅਸਲੀ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
ਤੇ ਹੋਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀਆਂ ਹਾਣੀ
ਜੋ ਵਸਦੀਆਂ ਨੇ
ਮੇਰੇ ਜਿਹਨ 'ਚ।

ਮੈਂ ਖਰੀਦਦਾ ਹਾਂ
ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਅਨੇਕ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਤਾਂ ਕਿ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ
ਹੋ ਜਾਵੇ ਹੋਰ ਵੱਡਾ
ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਨ ਲੱਗੀ ਕਿਤਾਬ ਲਈ
ਮੈਨੂੰ ਜਾਣਾ ਨਾ ਪਵੇ ਲਾਈਬ੍ਰੇਰੀ
ਕਈ ਆਖਦੇ ਨੇ
ਇਹ ਕਿਹਾ ਝੱਲਾਪਨ ਹੈ ਤੇਰਾ
ਪਰ ਸੱਚ ਜਾਣਿਓ
ਮੇਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੇ
ਮੈਨੂੰ ਜਾਨੋਂ ਪਿਆਰੀਆਂ।

ਕੁੱਝ ਕਿਤਾਬਾਂ ਮੈਨੂੰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਨੇ
ਮਾਂ ਵਰਗਾ ਪਿਆਰ
ਤੇ ਕੁੱਝ ਮਹਿਬੂਬ ਜਿਹਾ ਅਹਿਸਾਸ
ਕਿਤਾਬਾਂ ਮੇਰੀਆਂ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਕ
ਮੈਨੂੰ ਸਦਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਨੇ ਸੇਧ
ਕਈ ਵਾਰ ਜਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ ਨਿਰਾਸ਼
ਤੇ ਲਗਦੀ ਹੈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਬਾਜੀ ਹਰਦੀ
ਤਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਹੀ ਨੇ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਖੜਾ ਹੋ
ਮੁੜ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਹਨ ਪ੍ਰੇਰਦੀਆਂ
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਸਦਾ ਰਿਣੀ ਰਹਾਂਗਾ
ਇਹਨਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ।

ਕਿਤਾਬਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਸੌਂਦੀਆਂ
ਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਠਦੀਆਂ
ਕਿੰਨਾ ਮੋਹ ਕਰਦੀਆਂ ਨੇ
ਮੈਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ।

**** ****

ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ
ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ ਹਾਲ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।
ਜਰਵਾਣਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜਿਨਸਾਂ ਉਧਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।

ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਪਾਲੀ ਦੋਵੇਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਆਧਾਰ ਨੇ,
ਕਿਓਂ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਵਿਚਾਰੇ ਜਿਉਂਦੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਲਾਚਾਰ ਨੇ,
ਕੱਕਰਾਂ 'ਚ ਗੁਜ਼ਾਰੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਸਿਆਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।
ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ ਹਾਲ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।

ਦਲਾਲ ਜਰਵਾਣੇ ਸਦਾ ਜਿਨਸਾਂ ਨੂੰ ਉਧਾਲ਼ਦੇ,
ਲੁੱਟ ਲੈਂਦੇ ਮਿਹਨਤਾਂ ਸਦਾ ਧਨ ਰਹਿਣ ਭਾਲਦੇ,
ਕਾਮਿਆਂ 'ਤੇ ਵਰਪਾਈਆਂ ਰਾਤਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।
ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ ਹਾਲ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।

ਹਾਲ਼ੀ ਅਤੇ ਪਾਲ਼ੀ ਦੋਵੇਂ ਰੂਪ ਹੁੰਦੇ ਰੱਬ ਦਾ,
ਮਿਹਨਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਢਿੱਡ ਭਰਦੇ ਨੇ ਜੱਗ ਦਾ,
ਤੰਗੀ ਅਤੇ ਤੁਰਸੀ 'ਚ ਜਿੰਦਾਂ ਗਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।
ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ ਹਾਲ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।

ਹਾਲ਼ੀ ਅਤੇ ਪਾਲ਼ੀ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਹੱਕਦਾਰ ਸਨਮਾਨ ਦੇ,
ਤਾਂਹੀਓਂ ਲੋਕੀ ਆਖਦੇ ਨੇ ਇਹ ਰੂਪ ਭਗਵਾਨ ਦੇ,
ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਝਾੜ ਲਈ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਜਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾ।
ਇਹ ਮੇਰਾ ਗੀਤ ਹਾਲ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਲ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ।

(ਇਹ ਗੀਤ ਭੁਪਿੰਦਰਜੀ ਦੇ ਗੀਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ' ਬ੍ਰਿਹੋਂ ਭਿੱਜਾ ਗੀਤ' ਵਿਚੋਂ ਹੈ)

ਭੁਪਿੰਦਰ ਪੰਨੀਵਾਲੀਆ